Overslaan en naar de inhoud gaan
overzicht
22 januari 2021
Leestijd: 3 minuten

Ontwikkelingen Wet DBA

De Wet DBA had als doel de inhuur van zelfstandigen meer in balans te brengen en daarmee de onderkant van de markt beter te beschermen tegen schijnzelfstandigheid. De wet bleek in de praktijk niet werkbaar en het kabinet Rutte III ging opnieuw aan de tekentafel. Daarvoor werden een aantal maatregelen bedacht, namelijk een minimumtarief, een maximumtarief en een opdrachtgeversverklaring in combinatie met een webmodule. Vervolgens bleef het lange tijd stil. Nu zijn er toch weer ontwikkelingen te melden.

/sites/default/files/styles/600px_wide/public/media/artikelen/2021-01/IJK_8703.jpg?itok=kWKYmmpi

De webmodule

In januari 2021 start een pilot met de webmodule. Die webmodule is een hulpmiddel om duidelijkheid te geven over de kwalificatie van de arbeidsrelatie. Door de webmodule in te vullen (38 vragen) zien opdrachtgevers of ze werk mogen laten uitvoeren door een zelfstandige of dat degene die het werk uitvoert in dienstbetrekking werkzaam is. In dat laatste geval moet er loonheffing afgedragen worden. Het gebruik van de webmodule is in de pilotfase nog niet verplicht. Deelname is vrijwillig en de module is anoniem in te vullen.  De pilot start naar verwachting op 11 januari 2021 en duurt zes maanden. In de zomer van 2021 evalueert men de webmodule.

Kritiek

Er is veel kritiek op de webmodule. Het is namelijk maar de vraag of een webmodule kan beoordelen van welk soort arbeidsrelatie er sprake is. Die beoordeling is ontzettend complex en allerhande omstandigheden spelen daarbij een rol. Bovendien moet de invuller de vragen natuurlijk wel naar waarheid invullen en de feitelijke uitvoering van de opdracht moet in lijn zijn met hetgeen in de webmodule ingevoerd is. De ervaring leert dat het hier vaak misgaat. Partijen hanteren in de praktijk vaak niet de (samen)werkwijze, die ze op papier hebben gezet.
De Hoge Raad heeft daar op 6 november 2020 (ECLI:NL:HR:2020:1746) een belangrijk oordeel over geveld. De Hoge Raad oordeelde dat de bedoeling die partijen hebben gehad bij het aangaan van hun arbeidsrelatie, geen belangrijk criterium meer is bij de kwalificatie ervan. Simpel gezegd: gedragen partijen zich in de praktijk als werkgever en werknemer dan zijn ze dat, ongeacht of ze de bedoeling hadden om een overeenkomst van opdracht aan te gaan.

Welke handhavingsregels gelden nu voor werken met zzp’ers?

Als een opdrachtgever met een zzp’er werkt en bij controle door de belastingdienst blijkt dat er sprake is van een (fictieve) dienstbetrekking, dan geldt het volgende. Als er sprake is van kwaadwillendheid (“het opzettelijk laten ontstaan of voortbestaan van een situatie van evidente schijnzelfstandigheid omdat je weet – of had kunnen weten - dat er feitelijk sprake is van een dienstbetrekking”), dan handhaaft de belastingdienst. Dat wil zeggen dat er correctieverplichtingen of naheffingsaanslagen opgelegd kunnen worden.

Is er geen sprake van kwaadwillendheid? Dan handhaaft de belastingdienst niet, maar geeft hij wel aanwijzingen. De opdrachtgever krijgt drie maanden de tijd om daarmee aan de slag te gaan. Stelt de belastingdienst na die termijn vast dat de aanwijzingen niet of niet voldoende zijn opgevolgd? En is er nog steeds sprake van een (fictieve) dienstbetrekking? Dan kan hij alsnog handhaven.

Deze manier van handhaven bij schijnzelfstandigheid geldt in ieder geval nog tot 1 oktober 2021. Mogelijk dat daarna strengere handhavingsregels gaan gelden.

Het kabinet gaat in het komende half jaar ook een breed maatschappelijk gesprek voeren over de wijze waarop we nu werken, welke klussen wel en niet door een zelfstandige zouden moeten worden gedaan en over mogelijke knelpunten in de regelgeving. De uitkomsten van dit gesprek en de evaluatie van de pilot met de webmodule zullen mede gaan bepalen op welke manier de belastingdienst in de toekomst gaat bepalen of er sprake is van een (fictieve) dienstbetrekking en hoe te handhaven.

In het HRM kennissysteem RAP houden we je op de hoogte van de ontwikkelingen.

Klaar voor de volgende stap?

Bij IJK doen we wat we beloven. Graag gaan we met jouw organisatie in gesprek over het realiseren van doelen en ambities in (HR)bedrijfsvoering. Dit doen we samen met jou en onze toegewijde specialisten. Zij zorgen voor de juiste oplossing op het juiste moment. Dat kan door de inzet van dienstverlening op maat of implementatie van onze innovatieve software. Zo brengen we jouw organisatie verder.